رفتن به محتوای اصلی 
مرداد ۱۰, ۱۴۰۰
ویژگی های افرادی که شخصیت هیسترونیک یا نمایشی دارند
شخصیت هیستریونیک یا نمایشی در برخورد اول سرزنده، خونگرم و معاشرتی است، اما پشت این جذابیت، نیازی عمیق به دیده شدن و تأیید وجود دارد. در این مقاله ویژگی‌ها، دلایل شکلگیری و سبک‌های رفتاری افراد نمایشی را بررسی می‌کنیم.
شاید این را در مورد برخی افراد شنیده‌اید که می‌گویند فلانی حسابی «مجلس گرم کن» است. افرادی با شخصیت هیسترونیک یا نمایشی اگر نتوانند مجلس را گرم‌کنند، دست‌به‌کارهای نمایشی مانند داستان‌پردازی، صحنه‌سازی و… می‌زنند تا کانون توجه دیگران قرار بگیرند. اگر باکسی بخواهند رابطه برقرار کنند، رفتارهای رمانتیک و اغواگرانه‌ای از خود به خرج می‌دهند که افراط در این کار خود می‌تواند معیاری برای تشخیص این افراد هیسترونیک باشد. چاپلوسی، هدیه دادن‌های زیاد و افراطی در رابطه‌های میان فردی نمونه‌ای از این اغواگری است.
این نکته را باید توجه کرد که رفتارهای اغواگرانه ایشان گاه به شدت نشانه‌های جنسی دارد ولی نباید این اشتباه را کرد که این افراد نسبت به کسانی که کشش جنسی دارند، این‌گونه رفتار می‌کنند. این افراد به شدت در همه رفتارهای خود از جمله روابط اجتماعی، شغلی و حرفه‌ای خود دست به این نوع رفتارها می‌زنند و صرفاً مربوط به کسی که میل جنسی به او دارند، نیست.
صفت مهم دیگری شخصیت هیسترونیک یا نمایشی، خرج بسیار برای لباس و آراستگی است. با عوض کردن هر لباسی عقیده و باور ایشان نیز عوض میشود. شاید گفتن این مطلب خالی از فایده نیست که این افراد معمولاً اتفاقات را به صورت سیاه و سفید می‌بینند، یک اتفاق یا کاملاً عالی بوده است یا کاملاً افتضاح. از این افراد خواهان بیان جزئیات نباشید. از جزئیات هر آنچه در تمجید خودشان باشد بیان می‌کنند اما چیزی از دیگران بیان نخواهند کرد. اگر از ایشان بپرسید مهمانی دیشب چطور بود، تنها جمله‌ای که خواهید شنید این است مهمانی خوب بود.
افراد نمایشی یا هیستریونیک دارای نوسان خلقی بالایی هستند
افراد هیسترونیک یا نمایشی چون انگیزه‌های بیرونی دارند بنابراین خلق خود را متناسب با شرایط بیرونی تغییر می‌دهند، مثلاً زمانی که فردی قصد خرید لباسی را دارد آنچه را انتخاب می‌نماید که دوست داشته باشد و ذائقه خود را معیار قرار می‌دهد اما افراد نمایشی زمانی که خرید می‌کنند فقط به دنبال این هستند که دیگران چه می‌گویند، به عبارتی احساساتشان به نظرات دیگران وصل است.
دلایل اصلی به وجود آمدن اختلالات نمایشی ( اختلال شخصیت هیستریونیک)
• مسمومیت عاطفی مسمومیت عاطفی یعنی افراط و تفریط در محبت، یعنی فردی که بیش از اندازه موردتوجه قرارگرفته و به او بهاداده شده است.
• طرد شدن یا احساس طرد شدن این مورد بیش تر در خانواده‌های پرجمعیت مشاهده میشود، مثلاً خانواده‌ای دارای ۸ فرزند است و فرد در خانواده هیچ‌گاه دیده نشده و اغلب نیازهایش تحت شعاع بچه‌های دیگر خانواده بوده است یا کودکی که ادراک او نادیده گرفته‌شده و حالا به هر کاری دست می‌زند تا دیده شود.
پیشنهاد می کنم: آیا می شود با شخصیت نمایشی زندگی کرد؟
انواع سبک‌های رفتاری در اختلال شخصیت نمایشی (هیستریونیک)
همه افرادی که مبتلا به اختلال شخصیت هیستریونیک هستند تمایل بیمار گونی به دریافت توجه از جانب دیگران دارند. با این‌حال هرکس بنا به روحیات منحصربه‌فرد خود راه متفاوتی را برای کسب این توجه انتخاب میکند. در ادامه به چند مورد از سبک‌های رفتاری که افراد هیستریونیک برای توجه طلبی از آن استفاده می‌کنند، اشاره‌می کنم:
۱- هم‌خوانی و موافقت
برخی از افراد مبتلا به شخصیت نمایشی دائماً در تلاش‌اند تا به دیگران نشان دهند که با عقاید آن‌ها موافق بوده و آن‌ها را درک می‌کنند. این مسئله باعث میشود که به طور افراطی هرگونه نظری از جانب دیگران را تأیید کنند. البته رفتارهای اغراقآمیز آن‌ها اغلب به طور غیرمستقیم به دیگران این پیام را می‌رساند که آن‌ها بیش از اینکه به نظر دیگران فکر کنند یا بخواهند برای آن‌ها ارزش قائل باشند، درواقع در تلاش هستند تا خود را مطرح کرده و دیده شوند. اگر به سبک تعاملات این افراد دقیق‌تر نگاه کنید، خواهید دید که افراد نمایشی تا زمانی که در مرکز توجهات هستند بسیار مهربان و فروتن به نظر می‌رسند اما به محض اینکه از دایره توجه اطرافیان خارج می‌شوند تغییر موضع می‌دهند و به گونه‌ای عقاید پیشین خود را نقض می‌کنند.
۲- ویژگی کودک صفتی
بهترین واژه‌ای که برای توضیح سبک رفتاری برخی از افراد نمایشی می‌توان به کار گرفت کودک صفتی است. درواقع برخی از این افراد دائماً رفتارهایی از خود نشان می‌دهند که ازنظر رشدی با سن آن‌ها تناسبی ندارد. آن‌ها با انجام رفتارهای کودکانه نظیر خنده‌ها یا گریه‌های شدید و به طور کل ابراز هیجانات خود به صورت اغراقآمیز، غیرقابل‌کنترل و ناپخته تلاش می‌کنند همه توجهات را به سمت خود برگردانند و به این طریق نیازهای درونی خود را ارضا کنند.
۳- خونگرمی و سرزندگی
بسیاری از افراد در برخورد اول با شخصیت هیسترونیک یا نمایشی او را افردی سرزنده، خونگرم و معاشرتی توصیف می‌کنند. چراکه او معمولاً در تلاش است تا با برقراری روابط خوب با دیگران خودی نشان داده و به نحوی همه اطرافیانشان را تحت تأثیر قرار دهد. اما این خونگرمی و سرزندگی تنها ظاهر قضیه است زیرا افرادی که شخصیت هیسترونیک یا نمایشی دارند اغلب روابط بسیار سطحی با دیگران داشته و نمی‌توانند به طور پایدار و عمیق صمیمیت مثبت را تجربه کنند. درواقع این افراد تنها تا زمانی سرزندگی خود را حفظ می‌کنند که بدانند به آن‌ها توجه میشود اما به دلیل اهمیت ندادن به خواسته‌ها و نیازهای دیگران به زودی در روابط خود شکست می‌خورند و برای کسب توجه سراغ افراد دیگری می‌روند.
ملاک‌های تشخیص اختلال شخصیت نمایشی
بر اساس راهنمای تشخیصی روان‌پزشکی (DSM-۵)، اختلال شخصیت نمایشی الگوی پایدار هیجان‌پذیری افراطی و جلب توجه است که با حداقل پنج مورد از ویژگی‌های زیر مشخص میشود:
- ناراحتی در موقعیت‌هایی که مرکز توجه نیست
- رفتار اغواگرانه یا تحریک‌آمیز نامتناسب در روابط
- احساسات سطحی و به‌سرعت در حال تغییر
- استفاده از ظاهر جسمانی برای جلب توجه
- گفتار مبهم و احساسی که جزئیات کافی ندارد
- نمایشی بودن و ابراز اغراقآمیز احساسات
- تأثیرپذیری زیاد از دیگران یا شرایط
- صمیمی‌تر دانستن روابط از آنچه واقعاً هستند
تشخیص این اختلال فقط با ارزیابی روانشناس یا روان‌پزشک ممکن است و داشتن چند ویژگی نمایشی به معنای ابتلا به اختلال نیست.
تفاوت شخصیت نمایشی با هیستری
با وجود شباهت نام، شخصیت نمایشی (هیستریونیک) با اختلال تبدیلی یا هیستری متفاوت است. شخصیت نمایشی یک الگوی دائمی در رفتار و روابط است، اما در اختلال تبدیلی فشار روانی به شکل علائم جسمی مثل فلج یا تشنج کاذب بروز میکند.
درمان شخصیت نمایشی
رواندرمانی، به‌ویژه درمان روان‌پویشی و شناختی‌رفتاری، روش اصلی درمان است. هدف درمان، کمک به فرد برای شناخت نیاز عمیقش به تأیید، افزایش عزتنفس پایدار و ساختن روابط عمیق‌تر و واقعی‌تر است. در صورت همراهی افسردگی یا اضطراب، روان‌پزشک ممکن است دارو تجویز کند.
اگر با یک شخصیت نمایشی در رابطه هستید، مقاله آیا میشود با شخصیت نمایشی زندگی کرد؟ را بخوانید.
مقالات مرتبط
- شخصیت هیستریونیک (نمایشی)
- فیلم ۱۰ ویژگی افراد خودشیفته
- ویژگی های مهم شخصیت مطیع و وابسته
- ویژگی‌های افراد پارانویید
پرسش‌های متداول
شخصیت هیستریونیک یا نمایشی چیست؟ شخصیتی است که با نیاز شدید به جلب توجه، ابراز احساسات اغراقآمیز و سطحی، رفتار اغواگرانه و تأثیرپذیری زیاد از دیگران مشخص میشود.
ویژگی‌های افراد نمایشی چیست؟ سرزندگی و خونگرمی، نوسان خلقی، نیاز به مرکز توجه بودن، رفتار رمانتیک و اغواگرانه، داستان‌پردازی و صحنه‌سازی و روابط سطحی از ویژگی‌های اصلی است.
علت شخصیت نمایشی چیست؟ تجربههای کودکی مثل محبت مشروط یا توجه فقط به ظاهر و رفتارهای نمایشی، همراه با عوامل ژنتیکی و خلقی، در شکلگیری این شخصیت نقش دارند.
آیا شخصیت نمایشی درمان دارد؟ بله. رواندرمانی به فرد کمک میکند نیاز به تأیید را بشناسد، عزتنفس پایدارتری پیدا کند و روابط عمیقتری بسازد.
اگر شما یا نزدیکانتان با این الگوهای رفتاری درگیر هستید، از خدمات روانشناس رشت استفاده کنید.
برای هماهنگی جلسات حضوری یا تلفنی، از صفحه تعیین وقت مشاوره اقدام کنید.
